Bệnh Mụn (Acne)

Vấn đáp về Da, Tóc, Móng Tay/Chân, chấn thương bên ngoài

Bệnh Mụn (Acne)

Gửi bàigửi bởi Kim Thu » T.Ba Tháng 3 30, 2004 7:48 pm

Toi ten la nguyen Thi Lan , 42 tuoi , can nang 59 ky, cao 1m60 so^'ng tai Seattle USA.

Da ma(.t toi bi nhieu mu.n qua', mun ca'm va d-o^i khi mu.n to, nang hoai va cu noi len hoai va d-e lai se.o, co thuoc gi co the tri duoc xin bac si cho toi biet . O+? VN toi khong bi nhieu mu.n nhu o My~.

Cam on bac si nhieu , mong nhan duoc su tra loi cua bac si.
Kim Thu
 

Gửi bàigửi bởi dcthuy » T.Ba Tháng 3 30, 2004 8:50 pm

Chào chị Nguyễn Thị Lan,

Bệnh mụn là một bệnh rất thông thường, do nhiều lý do:

1. Thiếu sót chăm sóc da mặt

2. Di truyền (hoạt động của tuyến nội tiết)

3. Các loại thuốc dùng (nếu có)

4. Thức ăn, thức uống

5. Mức căng thẳng (stress)

6. Thời tiết


1. Thiếu sót chăm sóc da mặt

Điều quan trọng nhất ở bệnh mụn là cách giữ vệ sinh và chăm sóc da mặt.

Mụn cũng là do da mặt bị dơ. Các lỗ chân lông bị dính dầu, bám bụi, có da chết và có thể có cả lông tơ trên da mặt rất nhỏ mà mắt ta không nhìn thấy. Các lỗ chân lông bị bít kín vì các chất dơ này nên sanh ra mụn.


2. Di truyền

Bệnh mụn có yếu tố di truyền, tức là cha mẹ có chứng bệnh này thì con cái cũng có thể bị. Di truyền ở đây là do tuyến nội tiết (Endocrine system) hoạt động mạnh mẽ, tiết ra nhiều chất kích thích tố nam trong người, làm cơ thể nóng. Tuyến nhờn dưới da mặt hoạt động mạnh, tiết ra nhiều chất dầu và tiết ra không ngừng.

Bởi thế, bệnh mụn thường thấy ở các bạn thanh thiếu niên vào lứa tuổi dậy thì khi chất kích thích tố nam (testosterone) vào thời kỳ tăng trưởng. Bệnh mụn thường giảm sau tuổi 30, khi thời kỳ tăng trưởng bắt đầu chấm dứt, nhưng trong vài trường hợp, chúng ta vẫn thấy bệnh mụn ở tuổi 40, như trường hợp của chị.

3. Các loại thuốc dùng

Một số thuốc dùng cho các bệnh khác hay thuốc ngừa thai có phản ứng phụ là gây ra mụn. Các thuốc ngừa thai có chất progesterone thường gây ra mụn.

4. Thức ăn, thức uống

Nhiều loại thức ăn làm cho cơ thể khô khan, mất nước hay những chất cay: cà ri, ớt và tiêu; những chất quá ngọt: đường và bánh kẹo; những chất quá mặn, những loại mắm và thức ăn chiên, thức ăn có nhiều dầu, đều có thể gây ra bệnh mụn. Những chất gọi là ‘Nóng gan’, hại gan, dễ làm cho người ta nổi mụn.

5. Mức căng thẳng (Stress)

Khi chúng ta làm việc quá nhiều, thức khuya, thiếu ngủ và nhất là khi chịu quá nhiều áp lực, bị căng thẳng, thì lượng andrenaline trong cơ thể tăng cao, và hệ thống đề kháng yếu đi, rồi sinh ra bệnh mụn và khó lành. Những người mắc bệnh mụn cũng thường hay lo nghĩ nhiều và đôi khi bị bệnh trầm cảm.

6. Thời tiết

Bệnh mụn thường tái xuất hoặc bộc phát vào mùa đông và ở những nơi thiếu ánh nắng mặt trời. Ở mùa hè, bệnh mụn thường giảm bớt cường độ nhờ vào ánh nắng mặt trời. Có nhiều trường hợp, như trường hợp cùa chị, ít bị mụn ở các vùng nhiệt đới như Việt Nam nhưng lại bộc phát nặng ở những vùng hàn đới như Bắc Mỹ


Phương cách chữa trị

Dựa vào những yếu tố trên, chúng tôi thường khuyên bệnh nhân bị bệnh mụn những điều sau đây:

1. Chăm sóc da mặt đúng cách

Cần rửa mặt sạch sẽ ít nhất ngày 1 lần để tránh trường hợp này. Cho loại da nhờn, cần rửa mặt ngày 2 lần, buổi sáng và buổi tối trước khi đi ngủ.

Rửa mặt như thế nào mới có hiệu quả ? Vâng, không phải rửa bằng xà bông với nước lạnh trong vòi chảy ra là đủ. Tùy theo loại da mà chúng ta sử dụng sản phẩm gì, nhưng nói chung cần dùng thuốc rửa gọi là Cleanser và Toner hàng ngày, tốt nhất là trước khi đi ngủ. Như vậy sẽ tránh được các loại mụn cám và giữ cho phần da không bị mụn mịn màng. Cleanser giúp làm sạch da và Toner giúp khép lỗ chân lông của da mặt.

Kế đến, cách nặn mụn như thế nào để tránh tổn thương đến da mặt, tránh để lại sẹo. Nếu chị bị mụn bộc, có mủ như thế, cần đến thẩm mỹ viện hay bác sĩ chuyên về da (Dermatologist) ít nhất 2 lần để họ chỉ cách nặn mụn cho đúng đắn. Khi mụn chưa chín và mình nặn nó đi, sẽ làm các tế bào bầm vập, có thể nhiễm trùng, ung mủ và để lại sẹo. Dụng cụ nặn mụn cần được tẩy trùng với alcohol. Sau khi nặn mụn xong phải thoa thuốc để tránh bị nhiễm trùng và giúp da mau lành. Tóm lại, chị cần đến thẩm mỹ viện để học cách chăm sóc da mặt cho đúng đắn.


2. Cách ăn uống

Tránh dùng những thức ăn uống 'nóng' như chất cay, chất quá ngọt, những loại mắm, giảm lượng thịt đỏ (heo, bò), giảm ăn dầu, các thức ăn chiên, và cần tăng lượng rau cải, thịt trắng (gà, vịt, cá). Tránh dùng quá nhiều alcohol, soft drink (coca-cola, pepsi).

Nên uống nhiều nước trong (7-8 ly mỗi ngày), uống rau má, artichoke, các loại nước mát, làm mát gan.

Dùng thêm chất dầu omega-3, dùng thêm chất Zinc


3. Giảm stress

Nên ngủ nhiều và đều đặn, bớt suy nghĩ và lo lắng, giảm áp lực cho bản thân mình. Nếu chị khó ngủ, có thể dùng các loại herbal tea (trà không có chất caffeine). Nếu không, có thể đến Bs để xin thuốc giúp ngủ.


4. Thời tiết

Vào mùa hè, nên đi phơi nắng vài phút mổi ngày để bớt mụn nhưng cũng nên cẩn thận không nên phơi nắng nhiều vì có hại đến da.


5. Các thuốc trị mụn

Sau khi đã sửa đổi cách ăn uống và nếp sống mà mụn vẫn còn thì bác sĩ có thể cho chị dùng nhiều loại thuốc khác nhau, tùy theo nặng nhẹ và loại mụn gì, lý do gì bị mụn. Có hai loại thuốc trị mụn: ngoài da và nội thể.


Nếu mụn tương đối nhẹ và không để nhiều thẹo thì Bs sẽ dung thuốc Retin-A để thoa ngoài da. Có thể kết hợp với thuốc trụ sinh ngoài da như Cleocin-T, Erythromycin hay Benzoic Acid, Solugel.

Nếu mụn trở nên nặng, to, đỏ, có mủ và để thẹo, như trường hợp của chị, thì có thể dùng trụ sinh như Minocyclin, Tetracycline dài hạn từ 4-6 tháng nhưng tốt nhất là dùng Accutane. Thuốc Accutane là vitamine A rất công hiệu cho bệnh mụn. Thuốc Accutane phải được dùng liên tiếp trong 5 tháng. Thuốc Accutane sẽ làm khô hết các lỗ mụn và có đến 80-85% kết quả tốt. Khi dùng Accutane phải cẩn thận vì nếu uống Accutane khi có thai thì sẽ bị quái thai (congenital malformation), có thể bị mệt mỏi, đau khớp xương, mắt miệng khô, da khô tróc, tánh tình có thể thay đổi trở nên nóng nảy và thường bực bội trong người.

Đối với trường hợp của chị ở vào tuổi 42 và bị mụn nặng, chúng tôi thấy chi có thể dùng thuốc thiên nhiên thảo (natural product) tên là Primerose oil (có thể mua trong các tiệm thuốc hay herbal product stores). Primerose oil có chứa chất kích thích tố nữa (estrogen). Estrogen sẽ làm giảm bớt chất testosterone => giảm mụn. Đồng thời, chất estrogen có thể giúp chị bớt ‘hot flash’ trong thời kỳ Tiền Mãn Kinh (trước giai đoạn bị tắt kinh nguyệt). Sau đó nếu mụn vẫn còn nặng, chị có thể đến Bs ngoài da để xin Accutane uống. Ở tuổi 42, có lẽ chị không còn muốn có con nữa. Chị cũng nên có một phương pháp ngừa thai khi uống Accutane vì rất nguy hiểm cho bào thai.


Về những vết thẹo do mụn để lại, chỉ sau khi bệnh mụn đã được chữa hết hoàn toàn và không còn tái phát nữa thì chị có thể đến gặp các BS chuyên về da (Dermatologist) hay BS thẩm mỹ (plastic surgery) để xin tư vấn về các phương pháp chà mặt (dermabraison) hay giải phẩu để giảm thẹo. Những phương pháp đó có thể giúp cho bệnh nhân có lại một da mặt đẹp và tăng sự tự tin và vui vẻ.

Hy vọng phần trả lời trên giúp chị biết rõ thêm về bệnh mụn. Chúc chị chóng khỏi và có được một làn da đẹp.


DS Dương Chi Thủy

BS Trần-Lê Hồng Phúc, Canada
dcthuy
Site Admin
 
Bài viết: 266
Ngày tham gia: T.Năm Tháng 3 25, 2004 10:46 pm
Đến từ: Canada


Quay về Ngoại Khoa, Ngoài Da

Đang trực tuyến

Đang xem chuyên mục này: Không có thành viên nào trực tuyến.0 khách.